Robotaxi po koncercie i meczu — gdy tłum chce odjechać naraz
Ostatni bis, światła na trybunach gasną, tłum rusza do wyjść — i w ciągu kilku minut te same tysiące ludzi, które przez trzy godziny siedziały spokojnie na miejscach, otwierają aplikację i chcą jechać do domu. To najtrudniejszy moment dla każdej usługi transportowej na żądanie, bo popyt nie rośnie powoli — wybucha, w jednym miejscu, w ciągu dosłownie kilku minut. Dla floty robotaxi, która nie może w tej samej chwili wysłać na ulicę dodatkowych kierowców, to test zupełnie inny niż zwykły piątkowy wieczór.
Skala problemu — ile osób naraz wychodzi z jednego obiektu
Żeby zobaczyć, o jakiej skali mówimy, warto spojrzeć na liczby. PGE Narodowy w Warszawie ma oficjalną pojemność 58 580 miejsc na wydarzenia sportowe, a na koncertach — gdy wykorzystywana jest także płyta boiska — pomieścić może nawet ponad 72 900 osób. Każda z tych osób, wychodząc, jest potencjalnym pasażerem w tym samym dziesięciominutowym okienku. Nawet mniejsza hala czy amfiteatr na kilka tysięcy miejsc generuje w momencie zakończenia wydarzenia skok zapotrzebowania, którego nie da się porównać z rozłożonym w czasie ruchem w zwykły dzień.
Jak na to reagują aplikacje z kierowcami
Platformy z kierowcami mają na ten problem jedną odpowiedź: cenę. Gdy popyt przewyższa liczbę dostępnych kierowców, mnożnik rośnie, aż część osób zrezygnuje z przejazdu albo zdecyduje się zapłacić więcej. W Nowy Rok w kilku amerykańskich miastach mnożnik sięgał, jak informowały media, nawet 8,9–9,9× zwykłej stawki. To mechanizm, który — jak piszemy w artykule o stałym cenniku RoboCab — ma sens przy zmiennej liczbie kierowców, ale nie rozwiązuje problemu, tylko przerzuca go na portfel pasażera.
Flota autonomiczna ma inną dźwignię — czas, nie cenę
RoboCab nie planuje podnosić ceny w trakcie szczytu — cennik ma być ten sam o 15:00 i o 23:00, w zwykły wtorek i w dniu finału. Ale to nie znaczy, że system nic nie robi. Różnica między przypadkową nocną falą zamówień a końcem koncertu jest taka, że godzina zakończenia wydarzenia jest znana z wyprzedzeniem — jest w bilecie, w programie, w komunikacie organizatora. Algorytm dispatchu, który zwykle reaguje na zamówienia, które już wpłynęły, w tym jednym przypadku może zadziałać wyprzedzająco: zacząć przesuwać wolne pojazdy w stronę obszaru wokół obiektu jeszcze przed ostatnim utworem, tak żeby część floty czekała blisko, zamiast dojeżdżać z drugiego końca miasta dopiero po fakcie. To ten sam mechanizm repozycjonowania, który flota wykorzystuje całodobowo — tu tylko zastosowany do przewidywalnego, a nie losowego skoku popytu.
Granica, której przewidywanie nie usuwa
Nawet najlepsze przewidywanie nie stworzy nowych samochodów. Flota ma skończoną liczbę pojazdów, a w odróżnieniu od Ubera czy Bolta nie ma mechanizmu, który w ciągu kwadransa wyciągnie na ulicę dodatkowych kierowców przyciągniętych wyższą stawką. Jeśli w promieniu kilku minut jazdy wszystkie auta są już zajęte, aplikacja pokaże komunikat „Brak dostępnych pojazdów” — i na tym się kończy. RoboCab nie będzie ustawiać pasażerów w kolejce i nie obieca auta „za chwilę”: albo będzie wolny pojazd, albo trzeba będzie spróbować ponownie za kilka minut, gdy któreś auto zwolni się z poprzedniego kursu.
Co to znaczy w praktyce dla pasażera
Cena jest stała, ale czas oczekiwania w takiej sytuacji — nie. To odwrotność tego, do czego przyzwyczaiły nas aplikacje z kierowcami: tam płacisz więcej, żeby jechać szybciej, tu płacisz tyle samo, ale czekasz dłużej, jeśli trafisz na sam szczyt. W praktyce najlepsza strategia jest prosta: sprawdź aplikację kilka minut przed końcem wydarzenia, zanim ruszy główna fala tłumu z wyjść, a nie dokładnie w momencie, gdy wszyscy wokół robią to samo. Jeśli obiekt leży na granicy obszaru, w którym RoboCab w danym mieście będzie jeździć, warto to sprawdzić zawczasu — więcej o tym, jak wyznaczana jest strefa obsługi, piszemy w artykule o geofencingu robotaxi.
FAQ
Czy cena robotaxi wzrośnie po koncercie albo meczu?
Nie — RoboCab nie będzie stosować dynamicznych podwyżek cen niezależnie od popytu. Opłata zostanie wyliczona z tego samego cennika bazowego co w każdej innej chwili doby.
Co się stanie, jeśli po wydarzeniu wszystkie auta będą zajęte?
Aplikacja pokaże komunikat o braku dostępnych pojazdów. Nie będzie mechanizmu kolejkowania — trzeba będzie spróbować zamówić przejazd ponownie za kilka minut, gdy któreś auto zwolni się z poprzedniego kursu.
Czy warto zamawiać robotaxi dokładnie w momencie wyjścia z obiektu?
Lepiej sprawdzić aplikację chwilę wcześniej, zanim ruszy główna fala wychodzących — wtedy szansa na trafienie na pojazd, który system zdążył już przesunąć w pobliże, jest większa.