Przepisy o autonomicznych pojazdach w Polsce — co weszło w życie w 2026 roku
Przez lata autonomiczne pojazdy poruszały się po polskich drogach w prawnej szarej strefie — testowały firmy, pisały raporty uczelnie, a przepisów brakowało. To się zmieniło. 24 czerwca 2026 roku weszły w życie pierwsze polskie regulacje poświęcone wyłącznie pojazdom autonomicznym, opublikowane w Dzienniku Ustaw jako DzU.2025.1843.
Przepisy ogłoszono 23 grudnia 2025 roku — tuż przed sylwestrem, kiedy branżowe portale zdążyły to odnotować, ale większość internetu była już myślami przy imprezie. Vacatio legis wynosiło sześć miesięcy, co jak na standardy legislacyjne jest przyzwoitym czasem na przygotowanie się. Od 24 czerwca 2026 ustawa obowiązuje.
Co reguluje DzU.2025.1843
Ustawa obejmuje pojazdy poziomów L3 do L5, czyli takie, które potrafią samodzielnie prowadzić w określonych warunkach — od systemów wymagających interwencji człowieka w wyjątkowych sytuacjach, przez pełną autonomię w ograniczonych obszarach, aż po teoretyczne pojazdy bez jakiejkolwiek potrzeby ludzkiej interwencji. W polskich realiach najistotniejsze są poziomy L3 i L4, bo to one są dziś realnie wdrażane przez firmy na całym świecie.
Regulacja jest pionierska w Polsce — przed jej uchwaleniem nie istniał żaden dedykowany akt prawny pozwalający na komercyjne lub testowe operacje autonomicznych pojazdów z pasażerami na pokładzie. Firmy, które chciały testować, opierały się na ogólnych przepisach ruchu drogowego i doraźnych zgodach administracyjnych. Teraz mają jasne ramy prawne.
Trasy badawcze i zgody wojewody
Kluczowy element układanki to zgody wojewody na prowadzenie kursów badawczych. Nie każda droga publiczna jest automatycznie dostępna dla autonomicznego pojazdu — operator systemu musi uzyskać zezwolenie na konkretne trasy. Procedura wyznaczania tras uwzględnia m.in. specyfikę infrastruktury, natężenie ruchu i lokalne uwarunkowania.
To rozwiązanie, które z jednej strony spowalnia ekspansję geograficzną, z drugiej — daje gminom i samorządom realny wpływ na to, gdzie i kiedy autonomiczne pojazdy pojawią się na ich ulicach. W praktyce oznacza to, że debiut robotaxi w nowym mieście poprzedza etap administracyjny, a nie tylko techniczny.
Operator w pojeździe — do kiedy i po co
Ustawa nakłada wymóg obecności operatora w pojeździe — i ten wymóg ma obowiązywać przez kilka najbliższych lat, orientacyjnie do około 2030 roku. Art. 65l ust. 4 reguluje szczegółowe warunki, jakie spełniać musi osoba pełniąca tę funkcję.
To nie jest kierowca w tradycyjnym sensie słowa. Operator nie prowadzi pojazdu — nadzoruje systemy autonomiczne, reaguje w przypadku awarii lub sytuacji wyjątkowej i zapewnia bezpieczeństwo na pokładzie. Jazda pozostaje autonomiczna; człowiek jest elementem bezpieczeństwa, nie sterowania.
Dlaczego taki wymóg? Ustawodawca zakłada, że technologia autonomiczna nie osiągnęła jeszcze poziomu, przy którym można ją puścić w pełni samopas w każdych warunkach drogowych. Kilka lat z operatorem na pokładzie pozwoli zebrać dane, wypracować procedury bezpieczeństwa i — jeśli wszystko pójdzie dobrze — stopniowo luzować wymogi w miarę dojrzewania technologii i zaufania społecznego.
Dla pasażera ta obecność powinna być w zasadzie niewidoczna. Zamawiasz autonomiczny pojazd, wsiadasz, jedziesz do celu. Osoba czuwająca nad systemem nie jest rozmówcą, przewodnikiem ani kimś, z kim musisz wchodzić w interakcję — jej zadaniem jest zapewnienie, że technologia działa tak, jak powinna.
Co zmienia ta ustawa w praktyce
Przed 24 czerwca 2026 roku komercyjne robotaxi w Polsce nie były możliwe — brakowało przepisów, które by na to pozwalały. Teraz ramy prawne istnieją. To nie gwarancja, że jutro każde miasto będzie miało własne autonomiczne pojazdy, ale pierwszy krok prawny jest zrobiony.
Dla firm budujących tego rodzaju usługi — i dla miast, które chcą z nich korzystać — ustawa daje konkretną podstawę do działania. Można składać wnioski o trasy badawcze, planować operacje, rozmawiać z ubezpieczycielami na podstawie zdefiniowanych ram odpowiedzialności. To inny świat niż jeszcze rok temu.
Kwestię odpowiedzialności za ewentualne szkody przy przejazdach autonomicznych pojazdów opisujemy szczegółowo w artykule Kto odpowiada za szkodę — robotaxi i prawo. Warto go przeczytać razem z tym tekstem, bo oba akty — ustawa o autonomicznych pojazdach i przepisy o odpowiedzialności cywilnej — tworzą razem obraz prawny tej usługi.
RoboCab i nowe przepisy
Sieć RoboCab planuje start operacyjny w 2027 roku. Data nie jest przypadkowa — po wejściu przepisów w życie można sensownie planować procedury, ubezpieczenia i trasy. Wcześniej cały projekt byłby zawieszony w prawnej próżni.
Pierwsze miasto to Opole. Dalszy rollout na kolejne polskie ośrodki zgodnie z harmonogramem — w miarę jak autonomiczne pojazdy elektryczne będą zdobywać kolejne zezwolenia i zaufanie pasażerów. Przepisy z DzU.2025.1843 są pierwszym, ale nie ostatnim elementem tej układanki.